Continuïteit clouddienst deel 6: data & hosting

Indien u gebruikmaakt van een clouddienst dan zult u vaak ook de data die u importeert in de cloud, in de cloud bewaren. Met andere woorden, u voert uw data in en deze wordt niet op uw eigen server opgeslagen maar op een server van de clouddienstverlener. De server kan in eigendom zijn van de dienstverlener of van een derde. Deze derde is de hoster. Om de keten nog langer te maken: de server staat weer in een rack en dit rack staat in een datacenter. Dat datacenter is weer een andere partij.

Er zijn verschillende mogelijkheden om de continuïteit (van uw data en de applicatie) zeker te stellen. Welk mogelijkheid het meest toereikend is, is afhankelijk van wat de dienstverlener wilt, wie de dienst (hosting) levert, waar het eigendom (van de server) ligt en hoever uw budget reikt. Het doel blijft er voor te zorgen dat uw data en eventueel ook de applicatie intact en toegankelijk blijft, zodat er voldoende tijd is voor migratie van de data of een overname van de applicatie door een andere clouddienstverlener.

Indien de SaaS-dienstverlener de data door een derde laat hosten, dan zal de Stichting een overeenkomst sluiten met de ingehuurde hoster. Op het moment dat de continuïteit bedreigd wordt, moet deze overeenkomst ervoor zorgen dat de hoster zijn taak blijft uitvoeren en niet de stekker eruit trekt. Juridisch gezien zal er vaak sprake zijn van een overeenkomst die tot leven komt onder de opschortende voorwaarde dat de continuïteit bedreigd wordt.

Het is echter niet handig om zomaar bestaande contracten over te nemen. Hierdoor kunnen de kosten flink stijgen. Er dient gekeken te worden naar wat nodig is. Er moet een periode van continuïteit worden afgesproken waarin de Stichting zorgt dat de rekening betaald wordt en dus de hoster blijft doorleveren.

Het is ook mogelijk dat de dienstverlener kiest voor colocatie. Dat betekent dat de clouddienstverlener de servers in eigendom heeft, maar deze bij een ander in het datacenter staan. Op het moment dat de eigenaar de rekeningen van het datacenter niet meer betaald, is er een mogelijkheid dat de stekker eruit gaat. In het ergste geval wordt de server door de curator verpatst. In een iets minder ernstig geval, is het de datacenter-houder die de stekker eruit trekt. Beide gevallen dienen voorkomen te worden.

Bij een eigen server (van de clouddienstverlener) is het een goed plan om met een sale-and-leaseback-constructie te werken. Houd echter wel mogelijke verpandingen van de servers aan derden in uw achterhoofd. In deze constructie worden de servers verkocht aan een ander dan de dienstverlener, die de servers vervolgens weer aan de dienstverlener verhuurt. Deze ander kan de klant of een aparte economische entiteit zijn. De Stichting Continuïteit sluit een overeenkomst met de nieuwe eigenaar waarin het gebruik van de servers voor de duur van de continuïteit die geboden moet worden om overname van de dienst of migratie mogelijk te maken geregeld wordt.

Indien uw budget het toelaat en indien het noodzakelijk is voor uw bedrijfsvoering, kunt u er voor kiezen om een mirror van uw data bij een andere hoster te draaien. Óf zelfs een hotstandby, daarmee wordt niet alleen de data dubbel opgeslagen maar ook de applicatie (volledig up to date en gebruiksklaar) draait dubbel bij een andere hoster. Dit kan betekenen dat er een extra licentie moet worden afgenomen. Dit voorkomt zowel discontinuïteit in geval van faillissement van de clouddienstverlener als faillissement van de hoster. Of u beiden aanpakt, hangt af van hoever u wilt gaan en in hoeverre uw bedrijfsvoering afhankelijk is van de data en applicatie.

Er moet wel een kanttekening gemaakt worden bij bovenstaande oplossingen. Uw data moet migreerbaar zijn. Als er sprake is van een vendor lock-in wordt het lastig de data uiteindelijk over te zetten naar een applicatie van een andere clouddienstverlener. Vendor lock-in is het verschijnsel dat een klant zo zeer afhankelijk wordt van een leverancier dat het contract beeïndigen of overstappen niet langer mogelijk is zonder grote (financiële) gevolgen.Ik raad dan ook aan dat u bij het uitzoeken van een applicatie hiermee rekening houdt.

Het volgende deel in deze serie gaat over de mogelijk voor de continuïteit cruciale factor: de bedenkers en uitvoerders van de clouddienst; de werknemers of ZZP’ers.